Tôi cũng không nhớ “khởi sự” của cuốn sách này bắt đầu từ đâu. Có nhiều sự kiện xâu chuỗi hình thành nên ý tưởng và động lực viết cuốn sách này.
Sự kiện đầu tiên có lẽ xuất hiện từ khi tôi bắt đầu quan tâm hơn về thị trường chứng khoán Việt Nam, tìm kiếm thông tin để đầu tư. Tôi đã đọc 1 bài báo trên VnEconomy của một phóng viên trẻ và đã bất bình với các phân tích của anh ta về sự sụt giảm cổ phiếu ngân hàng. Trong lúc bức xúc, tôi đã gửi thư cho toà soạn và được chính anh phóng viên đó phản hồi. Anh ta thừa nhận sự thiếu hụt về kiến thức và rất muốn tôi hỗ trợ về chuyên môn. Tôi cũng không ngần ngại cơ hội chia sẻ kiến thức của mình cho anh phóng viên đó. Bây giờ chúng tôi cũng khá thân nhau. Rồi anh ta đề nghị tôi làm cộng tác viên viết bài cho báo. Thú thật, tôi rất bận và cũng ngại. Tôi vừa ngại viết, vừa ngại va chạm tế nhị trong xã hội Việt Nam. Nhưng tôi cũng chỉ đồng ý là khi nào có chủ đề hay tôi sẽ giúp.
Rồi một ngày sự kiện về cổ phiếu FPT làm tôi bức xúc và tôi đã viết bài “Phân biệt đối xử cổ đông hay vấn đề lý thuyết “Agency”?”. Bài viết ngắn, đơn giản nhưng cũng giải quyết được tâm lý bức bách của nhiều nhà đầu tư lúc bấy giờ. Phản hồi của Toà soạn báo là rất tích cực. Tôi cũng thấy vui. Sự nghiệp viết lách của tôi bắt đầu từ đó.
Cũng phải thừa nhận kinh nghiệm viết báo cáo khi còn làm ở công ty tư vấn KPMG đã cho tôi nhiều kinh nghiệm bổ ích và giúp tôi tự tin hơn. Được sự khích lệ của anh phóng viên trẻ, đến nay tôi đã là cộng tác viên tích cực, tham gia viết khá nhiều bài cho VnEconomy.
Quay trở lại chuyện cuốn sách, đó là một chiều hè năm 2007 khi Vinh (bạn tôi, hiện cũng vô tình trở thành đồng nghiệp của tôi tại Nomura) và tôi đang lang thang đi bộ trên một con phố của Tokyo gần khu Roppongi. Vinh nói “Sao anh không ghi chép những gì anh trải nghiệm được ở đây và về sau làm một cuốn sách?”. Vinh chia sẻ cho tôi kinh nghiệm một người ở Mỹ lúc đầu cũng chỉ viết các topic nhỏ chia sẻ trên blog, sau đó được mọi người phản hồi, trao đổi qua lại, và cuối cùng tổng hợp các topic nhỏ ấy lại thành một cuốn sách hay, có giá trị. Vinh cũng động viên tôi có khả năng viết lách (chúng tôi cùng tham gia một diễn đàn về chứng khoán VYSAF). Tất cả những ý tưởng đó của Vinh đã làm tôi bừng tỉnh, tiếp thêm động lực cho tôi quyết định viết một cuốn sách nhằm chia sẻ về hoạt động của ngân hàng đầu tư quốc tế cho các đồng nghiệp cũng như sinh viên kinh tế tại Việt Nam. Trong vài năm trước đây, tôi cũng đã có dịp đi giảng tại Trường Đại học Kinh tế quốc dân và tôi hiểu sinh viên rất cần các cuốn sách có nội dung thực tế. Đã có những lúc tôi nghĩ đến viết sách song chưa bao giờ có động lực mạnh nào biến ý tưởng đó thành hành động.
Vài tuần sau khi đã suy nghĩ xây dựng nên khung sách, Vinh và tôi cùng chị Châu (một người bạn cùng làm ở Lehman Brothers) cùng đi picnic lên núi Takao-san. Ý tưởng cuốn sách được tôi trình bày cho 2 bạn và nhận được sự hưởng ứng. Những trang đầu tiên được viết ngay sau đó tại Tokyo. Đó là khởi sự của cuốn sách này.
Các blog sau tôi sẽ chia sẻ về những khó khăn khi bắt tay biên soạn cuốn sách.
